जमुनाहा नाका मानव बेचबिखनको उच्च जोखिममा: एक वर्षमा १५ सय बढीको उद्धार

कोहलपुर । नेपाल–भारत सीमा क्षेत्रमा पर्ने बाँकेको जमुनाहा नाका मानव बेचबिखनको दृष्टिले निकै जोखिमपूर्ण बन्दै गएको छ। पछिल्लो समय यस नाकाबाट असुरक्षित रूपमा भारततर्फ जाने महिला तथा बालबालिकाहरूको संख्या बढ्दै गएपछि जोखिमको स्तर थप उकासिएको हो। माइती नेपाल नेपालगन्ज शाखाका अनुसार, सीमामा कडाइ गरिए पनि दलालहरूले विभिन्न प्रलोभनमा पारेर महिलाहरूलाई सीमा पार गराउने क्रम रोकिएको छैन।

प्रमुख तथ्याङ्क र उद्धारको अवस्था माइती नेपाल नेपालगन्जका संयोजक केशव कोइरालाका अनुसार, गत एक वर्षको अवधिमा मात्रै जमुनाहा नाकाबाट १ हजार ५३८ जना महिला तथा बालबालिकालाई बेचबिखनको जोखिमबाट जोगाउँदै उद्धार गरी घर फिर्ता पठाइएको छ। उद्धार गरिएकामध्ये ३३५ जना बाँके जिल्लाकै बासिन्दा रहेका छन्।

स्थानीय तहअनुसार उद्धार गरिएकाहरूको विवरण यस प्रकार छ:

• कोहलपुर: ८० जना

• बैजनाथ: ६८ जना

• नेपालगन्ज: ५६ जना

• खजुरा: ४७ जना

• राप्तीसोनारी: ४५ जना

• जानकी: २० जना

• नरैनापुर: १० जना

• डुडुवा: ९ जना

खोजतलास र चुनौतीहरू उद्धारका अतिरिक्त हराएकाहरूको खोजतलासको अवस्था पनि गम्भीर देखिएको छ। सोही अवधिमा ८३३ जना हराएको भनी निवेदन परेकोमा ४३७ जना मात्रै फेला परेका छन् भने बाँकीको खोजी कार्य जारी रहेको छ। बाँके जिल्लाबाट हराएका ११९ जनामध्ये ११४ जना भने फेला परिसकेका छन्।

संयोजक कोइरालाका अनुसार आधुनिक प्रविधिको विकास र इन्टरनेटको सहज पहुँचले मानव बेचबिखनको स्वरूप बदलिएको छ। सामाजिक सञ्जालको प्रयोगमार्फत हुने नयाँ खालका प्रलोभन र मार्ग परिवर्तनका कारण यसलाई नियन्त्रण गर्न सुरक्षा निकाय र संघसंस्थाहरूका लागि ठूलो चुनौती थपिएको छ। हाल पश्चिम नेपालका दुई सीमावर्ती जिल्लाहरू बाँके र बर्दिया मानव बेचबिखनको मुख्य ‘हटस्पट’ को रूपमा देखिएका छन्।